Je opent een keukenkastje en vindt witte korrels in of rond een koppeling — wat nu? Ik merkte dit al meerdere keren tijdens klusjes in Amsterdam en bij vrienden in Brabant.

Het lijkt een gekke ingreep, maar er zit logica achter. Lees dit nu, want een verkeerd gebruik van zout kan je leidingen sneller beschadigen dan een vorstverlet in februari.

Wat gebeurt er precies als er zout in een koppeling zit?

Kort: zout (NaCl) lost snel op bij vocht en trekt water aan. Dat maakt het handig voor tijdelijke oplossingen, maar ook gevaarlijk voor metalen en rubberen delen.

Het is goedkoop en werkt tijdelijk — maar het is geen professionele permanente oplossing.

Genoemde redenen waarom loodgieters het doen

  • Als eenvoudige vochtvanger bij een klein lek: zout absorbeert beperkte hoeveelheden water en wordt papperig, waardoor een lekkende druppel tijdelijk minder zichtbaar is.
  • Als visuele lek-indicator: droog zout wordt snel papperig als er lekkage is — zo zie je snel waar het probleem zit.
  • Tijdelijk klem- of vulmiddel bij montage tijdens druktesten: bij veel spoed kloppen snelle hacks beter dan wachten op materiaal uit de winkel.
  • Verwarring met waterontharderzout: soms liggen zakken zout in de buurt (Gamma, Praxis) en wordt er zonder nadenken wat omgevallen materiaal gebruikt.
  • Oud-loodgietershoudbare gewoonte: sommige vakmensen gebruiken het als goedkope noodoplossing, vooral bij mobiele werkzaamheden of nachtdiensten.

Zoutkorrels in je koppelingen: waarom loodgieters dit altijd doen - image 1

Waarom het vaak een slechte keuze is

Simpel gezegd: zout en leidingen zijn geen vrienden.

  • Zout versnelt corrosie van koper, messing en staal — dat verkort de levensduur van koppelingen.
  • Het kan rubberen ringen (o-ringen, pakkingen) aantasten en bros maken.
  • Na een tijd krijg je zoutafzetting die afsluitingen beschadigt en nieuwe lekken veroorzaakt.
  • Voor drinkwatertoepassingen kan het smaakproblemen geven of invloed hebben op waterbehandeling (denk aan waterontharder-systemen).

Praktische waarde: wat je meteen kunt doen als je zout vindt

Ik heb dit stappenplan vaak toegepast bij kalere klusjes: het is snel, effectief en voorkomt verdere schade.

Stap-voor-stap: zout verwijderen en de koppeling correct afdichten

  • Stap 1 — Zet de watertoevoer uit en open de kraan om druk eruit te laten.
  • Stap 2 — Verwijder losse zoutkorrels met een droge doek of borstel; spoel daarna met schoon leidingwater.
  • Stap 3 — Droog de verbinding goed af met een doek of perslucht; zout achterlaten is je grootste vijand.
  • Stap 4 — Controleer rubbers/olive; vervang beschadigde onderdelen (compressiering of o-ring) — dat is goedkoper dan later het hele stuk vervangen.
  • Stap 5 — Gebruik een juiste afdichtmethode: teflontape (PTFE), afdichtpasta voor waterleidingen of correcte soldeertechniek bij koperen buizen.
  • Stap 6 — Doe een druktest: zet water weer aan en check na 10–15 minuten onopvallende plekken op vocht. Herhaal indien nodig.

Lifehack: Heb je geen professionele afdichtpasta bij de hand? Teflontape (PTFE) is in de meeste doe-het-zelf winkels in Nederland (Gamma, Praxis, Hornbach) goedkoop en veilig voor drinkwaterleidingen — maar gebruik het correct: minimaal 3–5 wikkelingen, richting schroefdraad bij het aandraaien.

Alternatieven voor zout (wat een echte loodgieter gebruikt)

  • PTFE-tape voor schroefdraadverbindingen.
  • Pipe-dope / afdichtpasta die geschikt is voor drinkwater (kijk naar KTW-keuring in NL).
  • Nieuwe compressieringen of pre-fab koppelingen in plaats van tijdelijke vulmiddelen.
  • Correct solderen met flux en soldeer bij koperen leidingen.

Maar er is een nuance

By the way, niet ieder gebruik van zout is per se slordig. In noodsituaties kan het functioneren als snelle visuele test of tijdelijk hulpmiddel. Toch: als je verwacht dat iets jaren mee moet gaan, is zout de verkeerde keuze.

Zoutkorrels in je koppelingen: waarom loodgieters dit altijd doen - image 2

Lokale realiteit in Nederland

In Nederlandse huishoudens komt dit vaak voor bij oude boilers, in keukenkastjes onder spoelbakken of rond de waterontharder. Veel mensen kopen hun zoutkorrels voor ontharders bij Praxis of online; let erop dat dát zout níét bedoeld is als afdichtmiddel.

Als je in een oudere woning in Haarlem, Rotterdam of Utrecht woont met hard water, is de kans groter dat je zout en leidingen in dezelfde ruimte aantreft — een combinatie die je extra alert moet maken.

Wat ik je aanraad

  • Vind je zout in een koppeling? Verwijder en reinig direct volgens het stappenplan.
  • Vervang beschadigde pakkingen — dat bespaart op lange termijn.
  • Gebruik PTFE of keurige afdichtpasta, geen "huis-tuin-en-keuken"-materialen.
  • Heb je twijfel: bel een erkende loodgieter. Klein gebaar nu voorkomt natte muren later.

Ik heb dit meermaals gezien: een goedkope 'fix' met zout leidt vaak tot grotere kosten binnen een jaar. Het is verleidelijk, maar geen slimme keuze voor leidingen die je wilt laten meegaan.

Wat vond jij in jouw kastje onder de gootsteen — zout, tape of iets helemaal anders? Vertel het hieronder; ik ben benieuwd naar jouw noodoplossingen (en welke je nooit meer wil zien).