Je schoenen plakken aan het natte trottoir, pekelvlekken vreten zich in je leren laarzen en die rits die altijd vastvries — herkenbaar? Lees dit nu, voordat je je dure schoenen naar de schoenmaker brengt of een nieuwe set koopt.

Ik merkte tijdens tientallen winterdagen fietsen door Amsterdam en Groningen dat veel mensen één spuitbus gebruiken voor bijna alles rondom schoenen. Dat werkt soms verrassend goed, maar er zitten haken en ogen aan. Hieronder vertel ik precies wanneer het helpt, wanneer het schadelijk is en hoe je het veilig doet.

Waarom mensen WD-40 gebruiken op schoenen

WD-40 is een waterverdrijver en lichte smeerolie. In de praktijk gebruiken Nederlanders het omdat het snel problemen oplost die tijdens koude, natte winters veel voorkomen.

  • Ritsen die vastvriezen losmaken
  • Pekel- en zoutextracten verwijderen van rubberen zolen
  • Vastzittende veterogen of metalen bevestigingen smeren
  • Vlekken op bepaalde synthetische materialen tijdelijk camoufleren

Maar er is een gevaar — wanneer het niet werkt

Veel mensen denken: spuit, klaar. In mijn praktijk levert dat soms grotere schade op dan het probleem dat je wilde oplossen.

WD-40 op je winterschoenen? Het trucje dat fabrikanten liever geheim houden - image 1

  • Op glad leer kan WD-40 beschermlagen en kleur verwijderen.
  • Op suède en nubuck veroorzaakt het verkleuring en vlekken die moeilijk te herstellen zijn.
  • WD-40 laat een film achter die schoenen tijdelijk glibberig kan maken — gevaarlijk op ijs.
  • Bij Gore‑Tex of andere membrane kan het waterafstotende effect verminderen.

Test altijd eerst op een onzichtbaar stukje. Dat voorkomt een dure verrassing.

Hoe je het wél veilig gebruikt — stap-voor-stap levenshack

Ik heb dit in de regen getest: het werkt op bepaalde delen van de schoen, maar je moet het afmaken met echte verzorging. Volg deze stappen.

  • Stap 1: Maak de schoen schoon met een droge borstel of doek. Verwijder modder en losse pekel.
  • Stap 2: Doe een proefje op een klein, onopvallend stukje (binnenrand of tong).
  • Stap 3: Spray op 20–25 cm afstand, korte stoten — vooral op metalen ritsen, veterogen en rubberzolen.
  • Stap 4: Veeg overtollig product direct af met een schone doek. Laat 10–15 minuten drogen.
  • Stap 5: Voor leren schoenen: behandel daarna met leerolie of wax (Collonil, Saphir of gewone dubbin) om het vocht en vet terug te geven.
  • Stap 6: Voor anti-slip: schrob de zolen met een oude tandenborstel en een beetje afwasmiddel om smeerlaag te verwijderen, anders wordt het glad.

Belangrijk: Gebruik WD-40 alleen waar het functioneel is — metalen en rubber — en nooit als vervanging voor een goede waterdichte spray of leerconditioner.

Snel-tips die je meteen kunt toepassen

  • Rits vast? Eén korte spuit op de rits en even op- en neer bewegen.
  • Pekelvlekken op rubber? Spray, laat 5 minuten inwerken, borstelen en afnemen.
  • Altijd een doek bij je in de fietstas voor noodreparaties.

WD-40 op je winterschoenen? Het trucje dat fabrikanten liever geheim houden - image 2

Alternatieven die schoenmakers en outdoorwinkels aanraden

Als je kwaliteit wilt behouden, koop je liever een product dat speciaal gemaakt is voor schoenen. In Nederlandse winkels als Decathlon, ANWB-winkels, HEMA of Bol.com vind je ze gemakkelijk.

  • Nikwax of Granger’s — voor waterdichting van textiel en synthetisch
  • Collonil of Saphir — voor professioneel lederonderhoud
  • Beeswax/dubbin — eenvoudige, goedkope bescherming voor stug leer
  • Silicone spray — voor rubber en sommige synthetische delen (test altijd)

Mijn korte test in Amsterdam

Ik sprayde een beetje WD-40 op de rits van mijn leren enkellaarzen na een avond in pekelregen. De rits liep meteen soepeler en de pekel aan de zool liet makkelijker los. Maar het leer zag er na één dag doffer uit — totdat ik het repareerde met een laag leerwax. Emotie: opluchting dat ik niet naar de schoenmaker hoefde, gevolgd door lichte irritatie omdat ik het daarna moest herstellen.

By the way: als je fietst in slushy omstandigheden (ik spreek uit ervaring op de Amstelveense wegen), bewaar dan een kleine bus schoenwas en een doek in je fietstas.

Kort en krachtig — wat je moet onthouden

  • WD-40 kan nuttig zijn voor ritsen, veterogen en rubberzolen.
  • Gebruik het spaarzaam en test altijd eerst.
  • Het is géén vervanging voor leerconditioner of waterdichtingsproducten.
  • Voor lange levensduur: combineer een korte WD-40-hack met een echte schoenbehandeling.

Heb jij dit ooit geprobeerd op je eigen schoenen? Deel je ervaring — werkte het, of had je juist schade?