Je schoentjes vol pekelvlekken, lekke naden en koud doorweekte sokken — herkenbaar? Veel mensen grijpen naar WD-40 als snelle oplossing. Stop even: wat er daarna met je schoenen gebeurt, kan duurder zijn dan die paar euro voor een busje.
Ik merkte het zelf na een impulsieve spray bij een natte Amsterdamsche avond: water liep wél af, maar de vlekken, geur en zachte lijmnaden waren vernietigd. Lees dit nu, vóór je die bus in de kast pakt.
Waarom WD-40 zo verleidelijk is
WD-40 belooft direct resultaat: water parelt en stof lijkt weg. Het is goedkoop, overal te koop (AH, Bol.com, Gamma) en iedereen lijkt het in huis te hebben.
Het voelt als een snelle fix, net zoals je een druppel motorolie op een piepende scharnier smeert. Maar schoenen zijn geen metalen scharnieren.
Wat fabrikanten je écht niet willen vertellen
Merken en schoenmakers raden WD-40 vaak af, maar zeggen zelden waarom ze zo streng zijn.
- WD-40 is een oplosmiddel/olie: het kan leer uitdrogen en de beschermende finish oplossen.
- Het trekt vuil en stof aan — na een paar dagen zien schoenen er smeriger uit.
- Het kan lijm en naden aantasten; ik zag een zool bijna loskomen bij een paar goedkope kerstlaarzen.
- Membranen zoals Gore-Tex verliezen hun ademende en waterdichte eigenschappen.
- Op tegelvloeren maakt het de zool glad — gevaarlijk in tram en winkel.
Een simpele metafoor
WD-40 op leer is als motorolie op je wollen trui: het lijkt te werken tegen vlekken, maar het beschadigt de vezels en kost je later veel meer.
Wanneer WD-40 wél kan helpen (en hoe voorzichtig)
By the way: er zijn uitzonderingen. Voor sommige rubberen of metalen onderdelen kan een vleugje WD-40 tijdelijk werken. Maar wees voorzichtig.
- Niet op leer of suède.
- Vermijd naden en zolen waar lijm zit.
- Test altijd op een onopvallend stukje.
- Veeg overtollig product direct af — laat geen olie achter.
Tip uit de praktijk: ik gebruik WD-40 alleen op metalen veterogen en ijzeren gespen — en altijd met een doek erna. Voor de rest: nooit.
Veiligere alternatieven (die fabrikanten wél aanraden)
In Nederlandse schoenwinkels en bij de schoenmaker zijn deze producten standaard en kostbaar in verhouding tot de schade die WD-40 kan doen.
- Nikwax Tech Wash + TX.Direct — voor Gore-Tex en textiles (€6–€15 bij Bol.com).
- Saphir Renovateur en wax (voor leer) — duurder, maar voedt en beschermt (€12–€25).
- Crep Protect of vergelijkbare sneaker sprays — voor canvas en synthetisch.
- Dubbin of bijenwasmix — eenvoudige, beproefde waterdichting voor leer.
- Suede protector spray — nooit olie gebruiken op suède.
Kort: welke keuze voor welk materiaal
- Leer: Saphir of dubbin.
- Suède/nubuck: speciale suede protector.
- Gore-Tex/textiel: Nikwax-was + spray.
- Rubber/zolen: WD-40 alleen in noodgevallen, direct afvegen.
Snel levensreddende hack: wat te doen als je nú iets moet doen
Sta je koud en nat op het perron en heb je alleen WD-40? Dit is de noodprocedure die ik zelf een keer gebruikte — en later met spijt herstelde.
- Stap 1: Spray minimaal en op afstand — nooit rechtstreeks op naden of leer.
- Stap 2: Veeg de schoen onmiddellijk af met een droge doek zodat er geen olie blijft zitten.
- Stap 3: Laat thuis een dag luchten, maar draag ze niet opnieuw vóór reiniging.
- Stap 4: Reinig zo snel mogelijk met geschikte producten (zie alternatieven hierboven).
Dit is geen vrijbrief. Beschouw het als plakkende pleister op een zere plek: tijdelijk en niet zonder bijwerkingen.
Stap-voor-stap: hoe wél je leren winterschoenen winterklaar maken
Een korte routine die ik meerdere winters testte en die de meeste schade voorkomt.
- Reinig: veeg zout en vuil weg met een vochtige doek of zachte borstel.
- Was: bij hele vieze schoenen gebruik een milde lederzeep of Nikwax Tech Wash voor textiel.
- Drogen: laat op kamertemperatuur drogen, nooit bij de verwarming — leer scheurt anders.
- Voeden: breng een lederbalsem aan (Saphir of neutrale schoensmeer).
- Waterdicht maken: afwerken met wax of Nikwax spray voor textiel; bij suède: speciale spray.
- Onderhoud: behandel je schoenen één keer per maand als je veel in pekel loopt.
Wat kost het echt?
Je betaalt in Nederland voor goede producten meestal tussen de €6 en €25. Een schoenmaker reparatie of nieuwe zolen zijn vaak tientallen tot honderden euro's.
Samengevat: een busje WD-40 van een paar euro kan je op korte termijn redden, maar op lange termijn kan het je schoenen kapotmaken — en je portemonnee flink pijn doen.
Slotgedachte
Ik ben geen fan van doe-het-alles oplossingen meer — en mijn schoenen hebben me dat geleerd. Een snelle spray voelt misschien slim, maar vaak is het domme pech op lange termijn.
Heb jij ooit WD-40 gebruikt op je schoenen — met goed of slecht gevolg? Deel je verhaal hieronder; ik lees graag de horrorverhalen en de slimme hacks van andere winterslachtoffers.
