Je schoenen vol zoutvlekken na één ritje op de fiets. Het leer ziet er dof uit en die nieuwe schoen is ineens een vieze herinnering. Lees dit nu — want de komende nattigheid komt snel en je kunt met één simpele handeling schade voorkomen of juist veroorzaken.
Ik merkte het zelf tijdens een koude Amsterdamse ochtend: een collega spoot snel iets op z'n schoenen en ze leken meteen waterafstotend. Diezelfde spray vinden veel mensen achter de naam WD-40 — maar wat doet het echt? En voor welke schoenen kun je het gebruiken zonder spijt?
Waarom fabrikanten dit stilhouden
Fabrikanten willen dat je hun schoenen koopt voor stijl en comfort, niet voor zelf onderhoud. Toch behandelen ze schoenmateriaal vaak met olie- of siliconenachtige stoffen in de fabriek om water en zout af te weren.
- Die fabrieklaag is vaak dun en slijt snel met fietsen, regen en stoepranden.
- Wat jij in de winkel ziet is niet altijd wat je thuis terugkrijgt — daarom lijkt een snelle spuitbeurt soms noodzakelijk.
- WD-40 werkt net als die fabrieklaag: het duwt water weg en legt een olielaag achter — tijdelijk.
Ik probeerde het — dit viel me op
In mijn praktijk met testers en eigen schoenen viel op dat WD-40 snel werkt, maar ook vuil aantrekt. Na een week zag een behandelde leren schoen er vettig uit op plekken waar modder bleef plakken.
Belangrijk: WD-40 geeft direct resultaat, maar is meestal een tijdelijke en vuile oplossing.
Wat WD-40 doet (en niet doet)
- Verdrijft vocht snel — handig bij plotselinge regen of natte fietsroutes.
- Legt een dunne olielaag waardoor zoutvlekken minder snel intrekken.
- Kan finishes en kleur van gevernist of gepolijst leer aantasten.
- Is slecht voor suède, nubuck en ademende membranen zoals Gore‑Tex — het geeft vlekken en vermindert ademend vermogen.
Met andere woorden: WD-40 is een noodoplossing, geen onderhoudsritueel. Denk aan het verschil tussen een paraplu om niet nat te worden en een jas om warm te blijven — niet hetzelfde gereedschap voor elke klus.
Wanneer kun je het veilig gebruiken?
- Leer en gladde synthetische buitenlagen (na test op onopvallende plek).
- Als tijdelijke barrière bij onverwachte nattigheid, waarna je schoenen grondig reinigt.
- Niet op suède, nubuck, lakleer of schoenen met een ademende laag.
By the way: in Nederland zijn veel mensen geneigd om meteen iets te spuiten na een regenbui. Doe dat niet impulsief — eerst testen en schoonmaken bespaart vaak erger.
Hoe pak je het aan: stap-voor-stap winterhack
Heb je geen beschermspray bij de hand en moet je nú iets doen? Volg deze stappen zorgvuldig.
- Stap 1 — Test: kies een onopvallend plekje (binnenkant tong of hiel) en breng één korte spray aan. Wacht 10 minuten.
- Stap 2 — Inspecteer: geen verkleuring? Geen vlekken? Dan kun je door.
- Stap 3 — Reinig: veeg modder en zout eerst af met een droge borstel of doek. Nat zout wegvegen met een doek en lauw water (niet weken).
- Stap 4 — Spuit op 20–30 cm afstand in korte stoten — liever meerdere lichte lagen dan één dikke. Laat elke laag even intrekken en opdrogen.
- Stap 5 — Neem overtollig vet weg met een licht met olie-oplossend schoonmaakdoekje of afwasmiddel en water; droog goed en maak de schoenen daarna opnieuw mat (borstel/poets).
- Stap 6 — Herhaal alleen bij zichtbaar slijtage of na meerdere natte ritten.
Praktisch tip voor de Nederlander: doe dit thuis in een goed geventileerde schuur of op het balkon (niet in een warme woonkamer), en zet een krant onder; dit voorkomt vetvlekken op je vloertegels.
Alternatieven die echt de moeite waard zijn
Als je het serieus neemt — en dat doen veel fietsende Nederlanders — investeer dan in producten die voor schoenen zijn gemaakt.
- Nikwax, Saphir of Dubbin voor leer — beschikbaar bij HEMA, Gamma, Schoemania en Bol.com (€6–€20).
- Suede/nubuck sprays speciaal voor die materialen (bijv. Crep Protect of Saphir).
- Silicone- of impregneersprays voor synthetische schoenen en winterlaarzen.
Ik heb meerdere seizoenen Nikwax gebruikt op mijn wandelschoenen; de bescherming houdt langer en trekt minder vuil aan dan WD-40.
Hoe verwijder je vervolgens zoutvlekken?
- Maak een mengsel van 2 delen water en 1 deel witte azijn, dep kort op zoutvlekken (test vooraf).
- Veeg na met schoon water en laat aan de lucht drogen, niet bij de verwarming.
- Poets leer opnieuw in met geschikte verzorgingscrème.
But there's a nuance: azijn kan de kleur op dun leer beïnvloeden, dus altijd eerst testen.
Kort samengevat: WD-40 kan je uit de brand helpen bij natte verrassingen, maar gebruik het alleen als noodoplossing en niet als standaard onderhoudsproduct.
Tot slot
Je schoenen door de Nederlandse winter loodsen vraagt meer dan een snelle spray. Ik merkte dat wie regelmatig onderhoudt met de juiste middelen — in plaats van incidentieel WD-40 gebruik — veel minder problemen heeft met zoutvlekken en vocht.
Heb jij ooit WD-40 gebruikt op je schoenen of vluchtig iets anders geprobeerd na een natte fietstocht? Wat werkte wel of juist niet? Deel je ervaring hieronder — anderen in Amsterdam, Utrecht en verderop willen het graag weten.
