Herken je dat: die matte, witte of bruine vlekken op je kranen en koppelingen die maar niet verdwijnen, ook niet na een sopje? In Nederland zorgt hard water vaak voor dit probleem, en commerciële ontkalkers zijn duur of te agressief voor sommige afwerkingen.
Ik merkte toevallig dat gewone witte tandpasta verrassend goed werkt als zachte schuurmiddel voor metalen fittingen. Lees verder – dit bespaart tijd, geld en voorkomt beschadigingen als je het juist doet.
Waarom tandpasta dit soms oplost
Tandpasta bevat fijne schuurdeeltjes en milde reinigers die kalkaanslag en oppervlaktevlekken loswrijven zonder zware zuren. Het werkt als een miniatuur schuursteen in een tube, maar veel minder agressief dan schuursponsjes met staalwol.
- Fijne abrasive deeltjes halen aanslag weg zonder de glans te strippen.
- Vloeibare of gel-tandpasta’s zonder schuurmiddel zijn minder effectief.
- Voor chrome en roestvrij staal is het meestal veilig; voor gelakte of antieke afwerkingen niet.
Wanneer je het juist niet moet doen
Het is verleidelijk om overal tandpasta te smeren, maar let op: niet alle materialen verdragen zelfs milde schuurmiddelen.
- Gebruik geen tandpasta op geborsteld of gehamerd metaal zonder eerst te testen.
- Antieke koppelingen en gepatineerd koper kun je beschadigen — laat zulke stukken liever professioneel schoonmaken.
- Agressieve vlekken (roest, diepe krassen) vragen gespecialiseerde producten van Praxis of Gamma.
Stap-voor-stap lifehack: Zo doe je het veilig
Ik heb dit meerdere keren uitgeprobeerd op keukenkraan en badkranen. Dit is de routine die werkte zonder zichtbare schade.
- Wat je nodig hebt: een tube gewone witte tandpasta (geen gel), een zachte tandenborstel of microvezeldoek, water, en een droge doek.
- Stap 1: Maak het oppervlak losjes nat met lauw water.
- Stap 2: Doe een erwtgrote hoeveelheid tandpasta op de borstel of doek.
- Stap 3: Wrijf met lichte druk in cirkels over de vlekken (30–60 seconden per plek).
- Stap 4: Spoel grondig af met water en droog direct af om watervlekken te voorkomen.
- Stap 5: Herhaal één keer als het niet meteen weggaat, maar test eerst op een onopvallend stukje.
Test altijd eerst op een onopvallende plek. In mijn tests bleef de glans van chroom intact; op gelakte of gepatineerde oppervlakken zag ik wel verkleuring.
Snelle variaties die ik probeerde
- Tandpasta + een beetje zuiveringszout: meer schurende kracht, handig voor hardnekkige plekjes, maar pas op met glanzende coatings.
- Geen citroen of azijn mengen voor metalen afwerkingen—die kunnen op lange termijn corrosie veroorzaken.
- Voor kalkranden rond de kraan: eerst zacht weken met warm water, dan tandpasta gebruiken.
Praktische tips en lokale hints
- Koop goedkope witte tandpasta bij HEMA, Kruidvat of Albert Heijn — kost meestal €1–€3 en werkt prima.
- Voor groter onderhoud: Microvezeldoekjes van Blokker of Action zijn handig en goedkoop.
- In regio’s met extreem hard water (zoals delen van Noord-Holland) maak je dit klusje beter vaker, anders bouwt de aanslag zich snel op.
- Wil je milieuvriendelijker: gebruik minder chemicaliën en vaker een doekje; tandpasta is relatief mild en biologisch afbreekbaarer dan sommige zware ontkalkers.
By the way, als je zilverkleurige koppelingen dof blijven: soms is het gewoon tijd voor een nieuwe kraanrozet. Een kleine vervanging bij Gamma of Praxis kan voor €10–€30 veel beter ogen dan eindeloos poetsen.
Laatste waarschuwing
Maar er is een nuance: te veel wrijven of te vaak tandpasta gebruiken kan microkrassen veroorzaken. Gebruik deze truc als noodoplossing of onderhoudsbeurt, niet als dagelijkse poetsroutine.
Ik probeerde dit op verschillende materialen en het werkte in veel gevallen. Toch geldt: ben voorzichtig en proef eerst één klein plekje uit.
Heb jij dit al geprobeerd op je eigen kranen of koppelingen? Wat hielp het beste bij jouw exemplaar — tandpasta, azijn, of toch een speciaal product? Laat het horen in de reacties.
