Je denkt misschien: "even dat bakvet wegspoelen" — makkelijk en snel. Maar dat ene moment van gemak kan je maand later een dure loodgieterbeurt opleveren. Ik merkte tijdens gesprekken met monteurs en eigen tests dat één scheut olie genoeg is om een kettingreactie van verstoppingen te starten.
Lees dit nu: met koude maanden in Nederland stolt vet sneller, en dat betekent meer verstoppingen in huizen met oudere leidingen en smalle straatrioleringen. Een paar minuten opletten bespaart je makkelijk honderden euro's en veel gedoe.
Wat er echt gebeurt als je olie doorspoelt
Vet en olie gedragen zich niet als water. Terwijl je denkt dat het wegspoelt, koelt het af en kleeft aan wanden van leidingen.
- Het vormt een harde laag, net als een vette korst, die stukje bij beetje smaller wordt.
- Samen met etensresten en vocht ontstaat een plakkerige prop — je kent misschien de term fatberg van nieuws over Londen. In Nederland zien we hetzelfde in nauwere mate.
- Het risico is groter in huizen met oudere leidingen, vaak in typische Nederlandse woningen uit de jaren '60-'80, en in straten met oude rioleringen.
Giet geen frituurolie, bakvet of motorolie door de gootsteen. Dat is geen tip — dat is een waarschuwing.
Welke oliën moet je absoluut vermijden?
- Gebruikte frituurolie en bakvet (spekvet, braadvet)
- Koude restjes van saladedressings of olie uit potjes
- Motor- en machineolie (gevaarlijk afval, kan niet in restafval)
- Oliehoudende sauzen in grote hoeveelheden
Veel mensen onderschatten vloeibare oliën uit een pan; ook plantaardige olie stolt gedeeltelijk en bindt vuil aan de leidingwand.
Praktische stappen: zo gooi je olie correct weg (stap-voor-stap)
Ik testte deze methode zelf en zag direct verschil: geen vet in de sifon, geen geur en geen kauwgombal-achtige pels in de buis.
- Laat de olie afkoelen totdat hij niet meer heet is.
- Giet de olie in een oude flacon, lege melkpak of glazen pot via een trechter.
- Voor vloeibare olie: zet de gesloten fles in de vriezer — de olie wordt stevig en is makkelijker te verwijderen en weg te gooien.
- Breng grote hoeveelheden naar het afvalbrengstation (milieustraat). Motorolie lever je in bij de garage of milieustraat, dat is gevaarlijk afval.
- Kleine restjes kunnen in veel gemeenten bij het restafval, maar check eerst je gemeentewebsite.
Handige hack: veeg pannen eerst met keukenpapier en gooi dat papier in de restafvalbak. Minder olie om in te slaan en makkelijker opruimen.
Snel trucje om een beginnende vetverstopping te verhelpen
Voordat je het telefoonnummer van de loodgieter belt (en betaalt), probeer dit eerst — het werkt verrassend vaak bij verse vetophopingen.
- Giet kokend water met een flinke scheut afwasmiddel in de afvoer. Herhaal 2–3 keer met tussenpozen.
- Gebruik een rubberen ontstopper (plopper) en pompen tot de prop loskomt.
- Als dat niet helpt: zet een emmer onder de sifon (P-trap), maak de moeren los en maak de sifon schoon. Doe dit liever zelf voordat de vetprop hogerop in de leiding zit.
- Vermijd bijtende chemische ontstoppers: die kunnen pvc en rubber van de sifon aantasten en zijn slecht voor het milieu.
Waarom dit voor jou in Nederland extra belangrijk is
In Nederlandse steden hebben we veel oudere huizen, smalle straatriolen en in sommige buurten een gecombineerde rioolafvoer. Zodra vet in het riool stolt, kan het in natte periodes leiden tot terugslag in kelders of smerige geurtjes in je keuken.
Daarnaast beginnen steeds meer gemeenten inzamelsystemen voor gebruikte frituurolie of zetten lokale initiatieven op waarbij je olie inlevert voor biodiesel. In grote steden zoals Amsterdam en Rotterdam is afvalscheiding strenger en zijn er vaker inzamelpunten.
Wat zeggen loodgieters écht (en wat zij willen dat je doet)
- Bewaar gebruikte olie in een gesloten fles en lever het gescheiden in of laat recyclen.
- Gebruik restafval alleen voor kleine, goed ingepakte hoeveelheden na controle van de gemeente.
- Neem contact op met een vakman zodra je herhaaldelijke geur of langzaam aflopend water merkt — wacht niet tot het helemaal dichtzit.
Ik sprak met monteurs die vertellen dat veel telefoontjes voorkomen hadden kunnen worden als mensen even die paar minuten extra hadden genomen.
Slot — kort en krachtig
Het kost je niks om even te wachten en de olie correct af te voeren, maar het kan je veel geld en stress besparen. In mijn praktijk als journalist en door gesprekken met loodgieters zie ik steeds dezelfde fout: gemak wint het van verstandig handelen — tot het misgaat.
By the way, wat doe jij met gebruikte olie? Heb je een vaste truc of lever je het ergens in? Deel het hieronder — misschien help jij iemand zijn douche of kelder te besparen van een vervelende reparatie.
