Je gootsteen stroomt langzaam en je hart zakt bij het idee van weer een loodgieter bellen. Het kost tijd, stinkt en vaak honderden euro's. Lees dit nu, want met de feestdagen of frituurdag loop je extra risico — en die fout maak je in één seconde.

Ik merkte dit keer op keer tijdens interviews met monteurs in Amsterdam en Rotterdam: mensen denken dat een beetje frituurvet wel wegspoelt. Dat doet het níét, en de gevolgen zie je pas veel later — of als het te laat is.

Waarom dit je afvoer sloopt

Het klinkt onschuldig: een bodempje olie in de gootsteen. Maar wat er gebeurt is hardnekkig en langzaam.

Wat gebeurt er met olie in het riool

  • Olie en vet koelen af en stollen tegen de binnenkant van leidingen — net als vet op een pan.
  • Stollend vet trekt etensresten en zeep aan; dat vormt een klonter die groeit als een sneeuwbal.
  • Die klonters kunnen meterslange verstoppingen vormen — in grootstedelijke rioleringen ontstaan soms echte fatbergs.

In mijn gesprekken met ontstoppingsbedrijven vertelde een monteur uit Utrecht me dat sommige meldingen het riool verderop al aantasten — en dat is niet iets wat je zelf even oplost met heet water.

Welke oliën je nooit door de afvoer moet gooien

  • Frituurolie en bakvet (ongeacht plantaardig of dierlijk).
  • Restjes olijfolie en zonnebloemolie.
  • Motorolie en andere industriële oliën (gevaarlijk voor milieu en leidingwerk).
  • Saladedressings en mayo: veel vet en vaak ook vaste deeltjes.

Veel mensen denken dat «water + zeep = weg», maar dat is een misleiding. Het verlaagt de viscositeit tijdelijk, maar het vet bindt zich later weer samen.

Loodgieters smeken je: giet nooit deze olie door de afvoer - image 1

Wat het je kan kosten (en waarom je dat pas later merkt)

  • Kleine verstopping: vaak tussen de €75 en €200 bij een lokale ontstoppingsdienst.
  • Grote verstopping of rioolinspectie: €200–€600 of meer, vooral bij oudere huizen in Amsterdam of Haarlem met verzakte leidingen.
  • Gemeentelijke reiniging of reparatie van hoofdkanalen kan duizenden euro's kosten — en dat wordt uiteindelijk door iedereen betaald via belastingen.

Ik zag een zaak in een studentenhuis in Groningen waar een halve liter frituurolie een kettingreactie veroorzaakte; de rekening voor meerdere huizen liep in de viercijferige euro's. Niet grappig.

Wat je wél moet doen: praktische opties

Stop met wegspoelen. Echt. Maar wat dan?

  • Herbruik: zeef olie en bewaar in een fles voor een volgende bakbeurt (kan meerdere keren).
  • Inleveren: breng grotere hoeveelheden naar de lokale milieustraat (gemeente) — veel gemeenten in Nederland accepteren gebruikte frituurolie.
  • Weggooien: kleine hoeveelheden in een goed afgesloten container (fles of pot) in het restafval — controleer je gemeentevoorschriften.

Het slimme trucje — stap-voor-stap

Dit gebruik ik zelf en raadde het aan aan vrienden in mijn buurt:

  • Spoel de pan met keukenpapier; gooi dat papier meteen in de restafvalzak.
  • Laat overtollige olie afkoelen. Giet door een trechter in een oude glazen pot of plastic fles.
  • Label en bewaar in de kelder of kast. Als de fles vol is, breng je 'm naar de milieustraat of ga je naar een inzamelpunt.

Bij gebrek aan inzamelpunt kun je de fles invriezen, zodat de olie stolt en je 'm gemakkelijker in de restafvalcontainer kwijt kunt zonder kleverige troep.

Loodgieters smeken je: giet nooit deze olie door de afvoer - image 2

Waar je in Nederland op moet letten

Niet elke gemeente heeft hetzelfde beleid. In Amsterdam, Rotterdam en Den Haag zijn er vaker inzamelpunten; kleinere gemeenten vragen soms om inlevering bij de milieustraat. Kijk op de website van jouw gemeente voordat je zomaar iets in de restafvalbak kiepert.

Bij winkels als Gamma of Action koop je goedkope trechters en lege flessen; Praxis heeft ook vaak afsluitbare potten. Dat kost je hooguit een paar euro, maar bespaart je later honderden.

Een paar snelle mythes ontkracht

  • "Heet water lost vet op" — tijdelijk, maar het stolt weer verderop.
  • "Een beetje olie kan geen kwaad" — dat beetje bindt zich aan andere vuildeeltjes en groeit.
  • "Gootsteenontstopper klaart het" — soms helpt het, maar vaak verplaatst het probleem alleen.

Ik hoorde een loodgieter zeggen: "Klanten bellen meestal pas als het écht mis is." Dat is de kern: voorkomen is goedkoper en minder smerig dan genezen.

Tot slot

Kort en krachtig: gooi olie niet door de afvoer. Verzamel, reuse, of breng het weg. Je bespaart geld, voorkomt stank en beschermt het riool onder jouw straat.

Wat doe jij met gebruikte olie thuis — bewaar je 'm, gooi je 'm weg of lever je 'm in? Deel je tip hieronder, misschien red je iemand anders een loodgietersrekening.