Je gooit een restje olijfolie of frituurvet weg en denkt: "even wegspoelen". Stop. Dat ene scheutje kan later leiden tot een stinkende verstopping en een dure loodgieter (denk aan €100–€300). Lees dit nu — vooral met de winterlange gourmet- en frituuravonden in Nederland — voordat je de kraan opendraait.
Waarom olie je afvoer verraderlijk kapotmaakt
Ik merkte in mijn praktijk dat mensen onderschatten hoe snel vet een pijp verandert van 'schoon' naar 'plak'. Olie gedraagt zich als kaarsvet: warm is het vloeibaar, koud wordt het hard en plakkerig.
Een dun laagje vet aan de binnenkant van je leiding is het begin van een vetklomp. Vuil, koffiedik en etensresten blijven eraan kleven en voor je het weet is het een stevige prop.
Wat er écht gebeurt in het riool
- Warm vet stroomt verder, maar koelt af in de leidingen.
- Het hecht aan buizen, vormt laagjes en vangt vaste deeltjes.
- Samen vormen ze stevige verstoppingen — soms zo hard dat alleen zaagwerk of mechanische verwijdering helpt.
De 6 oliën en vetten die je NOOIT mag wegspoelen
- Frituurolie (gebruikte olie van frituren)
- Bak- en braadvet (resten uit koekenpan)
- Olijfolie en andere plantaardige oliën
- Spek- en dierlijk vet
- Margarine en harde bakvetten
- Motorolie of machineolie — dit hoort nooit in huisafvoer
By the way: motorolie is gevaarlijk afval. Breng dat altijd naar een milieustraat of inleverpunt.
Veelgemaakte fouten die ik vaak zie
- Warm water + afwasmiddel: tijdelijk helpt het, maar het verplaatst vet alleen verder naar het riool.
- Geloof in 'biologisch afbreekbare' labels: vet blijft vet en kan alsnog ophopen.
- Grote hoeveelheden in één keer wegspoelen: dat is vragen om problemen.
Praktische hacks: wat je wél moet doen (stap-voor-stap)
Dit werkt in een Nederlandse keuken en kost bijna niks. Ik gebruik het zelf al jaren.
- Laat de olie volledig afkoelen in de pan.
- Giet de olie door een fijnzeef in een lege, vaste fles of glazen pot. Gebruik een lege melkpak of sausfles als je geen pot hebt.
- Laat in de pot stollen (of zet even in de vriezer).
- Gooi de gesloten fles/pot bij het restafval (restafval-container) of lever grote hoeveelheden in bij de milieustraat. In veel Nederlandse gemeenten zijn er ook speciale inzamelpunten voor gebruikt frituurvet.
- Voor kleine resten: veeg met keukenpapier en gooi dat bij het restafval.
Tip: bewaar een lege glazen pot in een keukenkastje speciaal voor gebruikte olie. Scheelt rommel en jij hebt meer controle over hoeveel er ‘in de aanbieding’ is voor de vuilniswagen.
Snelle noodoplossing bij beginnende verstopping
- Giet afgekookt (maar niet kokend) water en een flinke scheut afwasmiddel door de leiding — afwasmiddel emulgeert vet tijdelijk.
- Laat 15 minuten intrekken en spoel nogmaals met heet water.
- Werkt het niet? Gebruik een plopper of bel de loodgieter voordat je met bijtende chemische middelen begint — die kunnen PVC en rubber ringen aantasten.
Hoe Nederlandse gemeenten hiermee omgaan
Veel gemeenten in Nederland herkennen het probleem: lokale rioolwerkers halen regelmatig vetophopingen weg, vooral na feestdagen en tijdens de herfst- en wintermaanden. Grote vetklompen veroorzaken stank en schade aan pompsystemen.
But there's a nuance: sommige gemeenten bieden inzamelpunten en informatieve campagnes. Kijk op de website van jouw gemeente (gemeente.nl of de lokale milieustraten) wat de regels zijn voor afgewerkte olie en motorolie.
Laatste waarschuwing — en een kleine inspiratie
Ik zie te vaak hetzelfde: eerst de 'kleine' fout, daarna een gesprongen koppeling of een loodgieter die onder je gootsteen kruipt terwijl jij denkt aan dat ene feestje. Voorkomen is goedkoper dan repareren.
En nu voor het meest interessante deel: met een simpele pot en een beetje discipline bespaar je niet alleen geld, maar help je ook rioolwerkers en je buurt.
Wat doe jij met gebruikte olie? Heb je een slimme tip of juist een afschrikverhaal van een verstopping? Deel het hieronder — ik ben benieuwd (en je buren waarschijnlijk ook).
