Je gooit na het bakken snel die panolie weg en denkt: probleem opgelost. Fout — en vaak heel duur. Ik merkte dat één kleine gewoonte in bijna elk huishouden leidt tot verstoppingen, stank en dure loodgietersrekeningen. Lees dit nu: het kan je honderden euro's besparen en voorkomen dat je riool het begeeft.
Wat gebeurt er in je afvoer?
Wanneer vet afkoelt, gedraagt het zich als kaarsvet: het stolt en blijft aan de binnenkant van je pijp kleven. Vuil, etensresten en haar plakken eraan vast en vormen langzaam een harde prop — een fatberg.
In mijn praktijk zie ik dit patroon keer op keer. Kleine hoeveelheden worden niet “weggespoeld”; ze creëren een sneeuwbal-effect die maandenlang groeit.
Het simpele mecanisme
- Warm vet vloeit, koud vet stolt — vooral in koude winters hier in Nederland.
- De laag vet trekt andere resten aan zoals een magneet.
- Uiteindelijk stopt het water met weglopen en ontstaat terugstroom en geur.
Kortom: één scheut olie vandaag = minstens één dure loodgieter binnen weken.
Welke olie moet je NOOIT in de afvoer gieten?
- Frituurolie / frituurvet — van patat, oliebollen of gefrituurde snacks.
- Olie uit de pan: zonnebloem, arachide, olijfolie na bakken.
- Boter, bak- en braadvet (ook dierlijk vet).
- Restjes saus met veel vet (bijv. romige pastasaus).
Velen vergeten dat zelfs olijfolie, gezond on the plate, in de buis hetzelfde doet als frituurvet.
Waarom loodgieters paniek krijgen (en je portemonnee ook)
Een verstopte gootsteen is niet alleen onhandig — het is kostbaar. Ik heb klanten gehad die na hetzelfde foutje honderden euro's kwijt waren aan ontstopping en vervanging van delen van de leiding.
- Gemiddelde ontstoppingskosten in Nederland: €80–€300, afhankelijk van ernst.
- Gemeentelijke saneringskosten bij grote fatbergs lopen in de duizenden euro's (grote steden zoals Amsterdam herkennen dit).
- Terugslag van vuil water kan meubels en vloerbedekking beschadigen — verzekeringen dekken dat niet altijd volledig.
Je gooit niet alleen olie weg — je gokt met je huis en geld.
Wat je wél moet doen — 6 stappen die echt helpen
And now for the most interesting part: een eenvoudige routine voorkomt problemen. Deze methode werkt in mijn keuken dagelijks.
Stap-voor-stap: zo verwijder je gebruikte olie veilig
- Stap 1: Laat de olie afkoelen tot kamertemperatuur.
- Stap 2: Giet de olie door een zeef in een hittebestendige lege pot of fles (bijvoorbeeld een lege glazen jampot of plastic frisdrankfles).
- Stap 3: Zet de pot kort in de koelkast of vriezer; de olie stolt sneller en wordt makkelijker hanteerbaar.
- Stap 4: Sluit de pot goed en label hem eventueel “gebruikte olie”.
- Stap 5: Breng de pot naar je lokale milieustraat of kijk op de website van je gemeente voor inzamelpunten; veel gemeentes hebben speciale inzameling of instructies.
- Stap 6: Kleine hoeveelheden kunnen nadat ze gestold zijn bij het restafval (check je gemeentelijke regels). Niet bij GFT of het afvoerputje.
Tip: koop een goedkope trechter bij Action, HEMA of Blokker — maakt gieten en bewaren een stuk netter.
Praktische hack: de melkpak-truc voor snelle afdank
Geen glazen pot? Geen paniek. Dit is mijn snelle fix na een avond rond oliebollen bakken met vrienden.
- Gebruik een leeg, schoon melkpak of sapkarton als opvangcontainer.
- Giet de afgekoelde olie erin met een trechter of voorzichtig roeren.
- Vouw het pak dicht en gooi het in het restafval zodra de olie is gestold.
- Voordeel: licht, lekvrij en direct weg zonder te knoeien.
Als je al een verstopping hebt: snelle acties
Ik zie vaak paniek: kokend water erop gooien of agressieve chemicaliën. Dat kan het probleem verergeren of je leidingen beschadigen.
- Stap 1: Verwijder de sifon onder de gootsteen en maak hem schoon (meestal eenvoudig met een emmer eronder).
- Stap 2: Gebruik een plopper of een handmatige ontstoppingsveer (te koop bij Gamma/Praxis).
- Stap 3: Probeer een beetje afwasmiddel gevolgd door heet water — het lost vet soms los als je het rustig herhaalt.
- Stap 4: Gebruik enzymatische ontstoppers (milieuvriendelijker dan loog) die vet afbreken met minder risico op pijpschade.
- Stap 5: Bel een loodgieter als het blijft stroperig — in mijn praktijk voorkomt snelle professionele hulp grotere schade.
Voorkomen is makkelijker dan repareren — gewoontes die werken
- Veeg pannen meteen schoon met een stukje keukenpapier voordat je ze onder de kraan zet.
- Kweek een pot voor gebruikte olie onder het aanrecht — ledigen bij de volgende rit naar de milieustraat.
- Bij evenementen (oud & nieuw, koninginnedag BBQ's) spreek af wie de olie meeneemt: oliebollen en frituurvet produceren veel afval.
- Controleer je gemeentelijke website: sommige gemeentes hebben gratis inleverpunten of inzamelacties.
Met een paar kleine aanpassingen voorkom je dat je afvoer verandert in een tijdbom. Het werkt een beetje als een filter voor koffie: als je het vet eruit haalt, blijft alles soepel doorlopen.
Tot slot: heb jij ooit een vetverstopping gehad of een slimme truc die ik mis? Deel het hieronder — ik ben benieuwd wat er in Nederlandse keukens écht werkt.
