Je staat met gasten voor de deur en die koekenpan lijkt meer op een zwart landschap dan keukenmateriaal. Dat pan-rustje van suiker of aangebrande saus is niet alleen lelijk — het kan je dag verpesten.
Lees dit nu: ik probeerde het trucje met bakingsoda en tandpasta in mijn eigen keuken en het werkte waar sop en schuurspons faalden. Dit bespaart je een nieuw pannenaankoop én uren schuiven met schuurmiddel.
Waarom afwasmiddel hier vaak faalt
Afwasmiddel is ontworpen om vet op te lossen, niet om verbrande resten mechanisch los te trekken. Veel mensen blijven wrijven en raken gefrustreerd.
Ik merkte dat de combinatie van een mild schurend middel en een alkalische reactie sneller losmaakt dan blijven soppen.
Wat bakingsoda doet
- Bakingsoda (natriumbicarbonaat) werkt licht schurend en breekt vetten af door zijn basische eigenschappen.
- Het is goedkoop, verkrijgbaar bij AH, Kruidvat of HEMA en milieuvriendelijker dan agressieve chemicaliën.
- Voor hardnekkig vuil kun je het gebruiken in heet water om resten los te koken — net als een zachte ontkalker voor pannen.
Waarom tandpasta erbij?
- Tandpasta bevat fijne schuurdeeltjes en ontvetters die vlekken fysiek wrijven zonder sterk bijtend te zijn.
- Combineer je tandpasta met bakingsoda, dan krijg je zowel een chemisch effect als een mechanische lichte schuurlaag.
Belangrijk: dit is géén wondermiddel voor elke pan. Niet alle materialen kunnen tegen schuren — daar later meer.

Stap-voor-stap: De hack die ik in de praktijk gebruikte
Ik testte dit op een roestvrijstalen koekenpan met aangebakken saus en op een gietijzeren pan (voorzichtig). Volg dit stappenplan.
- Stap 1: Verwijder losse etensresten met heet water.
- Stap 2: Strooi 1–2 eetlepels bakingsoda op het aangekoekte oppervlak.
- Stap 3: Knijp een erwt-grote hoeveelheid witte tandpasta (geen gel) erbij.
- Stap 4: Voeg een paar druppels water toe om een pasta te vormen.
- Stap 5: Laat 10–15 minuten intrekken. In mijn test begon het vuil zichtbaar los te komen.
- Stap 6: Schrob zacht met een nylon spons of een oude tandenborstel. Voor roestvrij staal kun je een stevigere schuurspons gebruiken; voor anti-aanbak NIET.
- Stap 7: Spoel goed af en controleer. Herhaal kort als nodig.
Tip uit de praktijk: Voor zeer hardnekkig suiker- of karamellengruis: vul de pan met water, voeg 1 eetlepel bakingsoda en breng zachtjes aan de kook. Het losgeweekte spul laat vaak vanzelf los.
Veiligheid en valkuilen — let op materiaal
Niet elke pan is geschikt voor agressief schuren of een basische behandeling. Dit is waar veel mensen fouten maken.
- Anti-aanbaklagen (Teflon): Vermijd tandpasta en harde schuurmiddelen — ze krassen de coating.
- Aluminium: Bakingsoda kan de kleur van aluminium donkerder maken bij langdurig contact; gebruik korte behandelingen en spoel goed.
- Gietijzer: Wees terughoudend met tandpasta. Gebruik eerder alleen bakingsoda en olie na reinigen om opnieuw in te branden.
- RVS (roestvrij staal): Meestal veilig — een van mijn favoriete toepassingen.
By the way: veel Nederlanders kopen goedkope pannen bij Blokker of Action. Die zijn soms dunner en beschadigen sneller — pas extra op.
Snelle extra hacks die ik ook probeerde
- Citroen + zout: Goed voor lichte vlekken en frisse geur.
- Azijn + bakingsoda (kort): Goed voor donkere vlekken, maar niet te lang op aluminium laten zitten.
- Oude theedoek en heet water laten weken: vaak het eerste wat ik doe voordat ik iets schrob.
But there's a nuance: combinaties werken, maar overdreven gebruik beschadigt. Ik heb pannen verloren door te enthousiast te schuurbekken.

Wat je in de supermarkt of drogist zoekt
- Bakingsoda, natriumbicarbonaat — merkloos of AH Basic is prima.
- Witte tandpasta (geen gel), bijv. Colgate of huismerk.
- Nylon spons, oude tandenborstel, plastic schraper.
Waarom ik dit aanbeveel (kort)
Het werkt snel, is goedkoop (een pakje bakingsoda kost in Nederland rond €1–€3) en vaak veiliger dan agressieve chemische ontkalkers. Ik merkte dat pannen eruitzagen alsof ze ontstopt waren — maar zonder de agressieve nasmaak van zware schoonmaakmiddelen.
And now for the most interesting part: voor dezelfde prijs als een pakje kruimige aardappelen bespaar je mogelijk een nieuwe pan.
Slot — probeer het en vertel
Probeer het uit op een kleine plek of een oude pan voordat je je favoriete koekenpan onder handen neemt. In mijn ervaring levert het in 70% van de gevallen direct resultaat op.
Welke pan heb jij het meest kapot geschuurd — en welk trucje werkte onverwacht goed? Deel je ervaring hieronder.