Je afvoer loopt traag, er komt een muffe geur uit de gootsteen en je denkt eraan om meteen de dure rioolontstopper te bellen. Wacht even — dit trucje met baking soda en azijn doet iets verrassends binnen 15 minuten. Lees dit nu, want het kan je geld besparen of juist schade voorkomen als je het verkeerd doet.
Waarom dit vaak je eerste poging is (en waarom het niet altijd werkt)
Veel mensen in Nederland grijpen naar zuiveringszout en azijn omdat het goedkoop is en in elke supermarkt ligt (Albert Heijn, Jumbo, Action, Blokker). In mijn praktijk merkte ik dat de eerste reactie vaak best indrukwekkend oogt: bruisend schuim, bubbels en een beetje geur. Dat geeft een gevoel van actie—je denkt dat het probleem opgelost is.
- Wat er chemisch gebeurt: baking soda (natriumbicarbonaat) reageert met azijn (azijnzuur) en maakt kooldioxidegas — dat veroorzaakt het bruisen.
- Het bruisen kan verwijderd vuil losmaken, vooral vet en zeepresten.
- Maar het lost geen stevige blokkades zoals haarkluwen of grof afval op.
Het eerste gevoel: wow — en dan?
Ik merkte dat de heftige bubbels in de eerste 2-3 minuten gebeuren. Na 15 minuten is de opvallende activiteit meestal weg: de bruistool is afgerond en het mengsel is grotendeels geneutraliseerd. Als je meteen spoelt met heet water, zie je of het heeft gewerkt.
Wat er precies gebeurt na 15 minuten (stap voor stap)
- 0–3 minuten: actieve bruisvorming; CO2 komt vrij, schuim beweegt vuil los.
- 3–10 minuten: schuim neemt af; zuren en basen neutraliseren elkaar.
- 10–15 minuten: meeste chemische actie is voorbij; reststoffen zijn losgemaakt of opgelicht.
- na 15 minuten: doorspoelen met heet water maakt het effect af — óf bevestigt dat je een zwaarder probleem hebt.
Belangrijk: bruisen = geen garantie. Het is meer een losmaak-trucje dan een allesoplosser.
Veilig stappenplan: zo doe je het correct (Nederlandse praktijk)
Ik deed dit vaak zelf, en ook in huizen hier in de buurt van Amsterdam en Utrecht zie je dezelfde resultaten. Volg deze stappen om het risico op schade te minimaliseren.
- Stap 1: Verwijder zichtbaar vuil uit de afvoer (haartjes, etensresten).
- Stap 2: Giet ongeveer 100-150 g zuiveringszout in de afvoer (een half kopje werkt meestal).
- Stap 3: Giet 150-200 ml schoonmaakazijn (5–10%) langzaam erbij — het gaat bruisen.
- Stap 4: Laat 15 minuten zitten. Ga niet meteen met een rietje snuiven; de geur kan scherp zijn.
- Stap 5: Spoel door met heet water (niet kokend) — bij voorkeur water van net van het vuur of heet uit de kraan.
Praktische tips die mensen over het hoofd zien
- Gebruik geen bleekmiddel (chloor) vlak voor of na azijn — gevaarlijke dampen kunnen ontstaan.
- Voor PVC-leidingen: geen heet kokend water langdurig gieten; gebruik heet water in etappes om vervorming te voorkomen.
- Als je een septic tank hebt: dit is in de meeste Nederlandse woonwijken geen probleem, maar overmatige gebruik is niet aan te raden.
- Koop zuiveringszout in losse zakken bij Action of Kruidvat (€1–€3) en schoonmaakazijn bij supermarkten voor een paar euro.
Wanneer je dit absoluut niet moet proberen
Sommige situaties vragen om een echte ontstopper of loodgieter. Ik zag bewoners in Den Haag die het te lang probeerden en hun probleem erger maakten.
- Als water helemaal niet wegloopt — dat kan wijzen op een fysieke blokkade.
- Als je al chemicaliën hebt gebruikt (gebruik geen combinatie met commerciële ontstopmiddelen).
- Bij terugkerende rioollucht of meerdere afvoeren die tegelijk problemen hebben — bel een vakman.
Een slimme lifehack die echt werkt (en die veel mensen missen)
Niet alle oplossingen zijn spectaculair. Dit kleine extraatje verhoogt je slagingskans aanzienlijk.
- Voorbehandeling: spoel de afvoer eerst met kokend water (als de leidingen dat toelaten) om vet op te lossen.
- Doe dan de zuiveringszout + azijn procedure zoals boven beschreven.
- Na 15 minuten: gebruik een plopper (plunge) van goede kwaliteit; de combinatie van losgemaakt vet + zuigkracht verwijdert vaak wat de chemie alleen niet kon.
Ik probeerde dit in een keuken in Rotterdam: na voorverwarmen met heet water + baking soda/azijn en enkele krachtige plopbewegingen, was de afvoer weer vrij. Het voelde bijna als het aanzetten van een resetknop.
Wat kun je verwachten qua kosten en moeite
- Materiaalkosten in Nederland: meestal minder dan €5 per poging.
- Tijd: 5 minuten voorbereiding, 15 minuten wachten, 5 minuten nagespoeld; totaal ~25 minuten.
- Effect: goed voor vet en zeepresten; slecht voor compacte blokkades zoals grote haarproppen.
By the way, dit is geen vervanging voor regelmatige professioneel onderhoud als je in een oud appartement in Amsterdam of een vrijstaand huis met verouderde leidingen woont.
Wat ik leerde en wat jij nu moet doen
In mijn ervaring is baking soda + azijn een handige, goedkope eerste stap. Het voelt bevredigend dankzij het bruisen, maar denk niet dat het een wondermiddel is. Het werkt het best als onderdeel van een kleine routine: heet water, zuiveringszout, azijn, wachten, doorspoelen en eventueel ploppen.
Ga je het proberen? Laat hieronder weten wat het resultaat was — werkte het op jouw gootsteen in de keuken of moest je uiteindelijk toch aan de bel trekken?
